NOWY NUMER
środa, 18 marca, 2026
Najnowszy „Tygodnik” już w kioskach
Spis treści numeru
Kup prenumeratę
Subskrybuj online
Zamów z dostawą do domu
Monika Ochędowska, dziennikarka „Tygodnika Powszechnego”
„Mężczyzna, o ile nie zaznaczono inaczej”: jak projektujemy świat
Co trzeciego dorosłego Polaka powstrzymuje przed wyjściem z domu brak dostatecznej liczby publicznych toalet” – pisze w okładkowym tekście tego numeru Marek Rabij. Aby doświadczyć tego problemu, nie trzeba zmagać się z żadnym poważnym schorzeniem czy chorobą przewlekłą, wystarczy być zdrową, miesiączkującą kobietą. Oto dlaczego pod damskimi toaletami w restauracjach, centrach handlowych, na dworcach czy stacjach benzynowych zawsze stoi kolejka co najmniej kilku pań, podczas gdy panowie wchodzą za potrzebą bez zbędnej zwłoki.
Częściej korzystamy z toalety, ponieważ miesiączkujemy. Ze względu na naszą fizjologię mamy również skłonność do zakażeń układu moczowego (krótka cewka moczowa oraz mała odległość pomiędzy odbytem a ujściem cewki sprzyjają łatwemu przenoszeniu bakterii). Infekcje występują też częściej u kobiet stosujących antykoncepcję.
W podręczniku dla internistów przeczytamy, że nawracające zakażenia dróg moczowych mogą dotyczyć nawet 20 proc. zdrowych kobiet, które przynajmniej raz w życiu przeszły infekcję pęcherza. Problem częściej dotyka kobiet aktywnych seksualnie oraz tych, które skończyły 55. rok życia (czytaj: w okresie menopauzy). Typowe objawy: konieczność częstego, natychmiastowego oddania moczu.
Jak unikać nawracających zakażeń? Należy pić dużo wody, by wypłukiwać bakterie. A potem, wychodząc z domu, jakoś sobie radzić, zaciskając zęby i uda.
Virginia Santy, amerykańska ekspertka w zakresie projektowania na rzecz równości, w dostępnym na YouTubie wykładzie mówi wprost: kobiety uczy się, że muszą w milczeniu znosić niedogodności i ból.
Projektantki, dizajnerki i urbanistki poruszają temat od lat. Nieprzypadkowo na okładce książki niemieckiej dziennikarki Rebekki Endler „Patriarchat rzeczy” widzimy właśnie pisuar. Męskie ciało („o ile nie zaznaczono inaczej”) jest domyślnym ciałem poruszającym się po mieście (dopiero dwie dekady temu producenci aut zauważyli, że także kobiece ciała ulegają wypadkom, i zaczęli przeprowadzać crash testy z odpowiadającymi naszym rozmiarom manekinami).
Tekst Marka Rabija opisuje problem dotyczący obu płci, warto jednak dodać, zupełnie serio: dostęp do wystarczającej liczby toalet jest istotny także dla zapewnienia równouprawnienia. Podział świata na sferę „prywatną” i „publiczną” jest arbitralny i fałszywy.
Zamów nowe wydanie specjalne Tygodnika Powszechnego
Spis treści
